Γαυγάμηλα

Αρχαία πόλη της Ασσυρίας, στο σημερινό Ιράκ, Α του Τίγρη ποταμού και Δ του παραποτάμου του Μεγάλου Ζάβα (αρχαίου Λύκου). Κατά τον Αρριανό, απείχε από τα αρχαία Άρβηλα (σημερινό Ερμπίλ) εξακόσια στάδια, δηλαδή περίπου 110 χλμ. Κατά τον γεωγράφο Στράβωνα, το όνομα Γ. σημαίνει καμήλου οίκος και καθιερώθηκε όταν ο βασιλιάς των Περσών Δαρείος ο Υστάσπους έδωσε την πόλη σε κάποιον για να φροντίζει τη διατροφή της καμήλας που μετέφερε τα τρόφιμά του στην έρημο, κατά την εκστρατεία εναντίον της Σκυθίας. Τα Γ. έγιναν ονομαστά από τη μάχη μεταξύ του Μεγάλου Αλεξάνδρου και του Δαρείου Γ’ του Κοδομανού, που έκρινε την τύχη της εκστρατείας του Αλεξάνδρου κατά του περσικού κράτους. Οι αρχαίοι συγγραφείς αναφέρουν τη μάχη ως μάχη των Αρβήλων, γιατί τα Άρβηλα ήταν ονομαστή πόλη, ενώ τα Γ. βρίσκονταν σε κοντινή απόσταση από αυτήν. Ο Δαρείος διάλεξε την τοποθεσία των Γ. επειδή ήταν πεδινή και χωρίς δέντρα και προσφερόταν για να αναπτυχθεί ο πολυάριθμος στρατός του, που σύμφωνα με τους αρχαίους ιστορικούς διέθετε 1.000.000 πεζούς, 40.000 ιππείς, 200 δρεπανηφόρα άρματα και 15 ελέφαντες. Ο Μέγας Αλέξανδρος με τον στρατό του (40.000 πεζοί και 7.000 ιππείς), αφού πέρασε χωρίς δυσκολίες τον Τίγρη ποταμό, έφτασε στις 30 Σεπτεμβρίου του 331 π.Χ. σε απόσταση περίπου μίας ώρας από τον Δαρείο. Οι στρατηγοί του Αλεξάνδρου Παρμενίων και Πολυσπέρχων τον συμβούλευσαν να επιτεθεί τη νύχτα, αλλά ο στρατηλάτης απάντησε αρνητικά: «ου κλέπτω την νίκην». Στις 31 Οκτωβρίου 331 π.Χ. ο Δαρείος, με τους Σκύθες και Βακτρίους ιππείς, προσπάθησε να πλευροκοπήσει τη δεξιά πτέρυγα του Αλεξάνδρου. Ο Αλέξανδρος έστειλε εναντίον του τον Μενίδα με τους μισθοφόρους ιππείς του. Επακολούθησε σφοδρή ιππομαχία, με αποτέλεσμα να αποσπαστούν για ενίσχυση νέες δυνάμεις ιππικού από την αριστερή πτέρυγα των Περσών. Ο Αλέξανδρος επωφελήθηκε από το κενό που δημιουργήθηκε και με αστραπιαία ταχύτητα οδήγησε τους εταίρους και τη φάλαγγά του σε σχήμα σφήνας στο κέντρο της περσικής παράταξης, όπου βρισκόταν ο Πέρσης βασιλιάς. Ο Δαρείος, βλέποντας τον Αλέξανδρο να έρχεται εναντίον του, τράπηκε σε φυγή παρασέρνοντας και τον υπόλοιπο στρατό του. Την ώρα όμως εκείνη ο Αλέξανδρος αναγκάστηκε να σπεύσει σε βοήθεια του Παρμενίωνα, που κινδύνευσε να νικηθεί από τον εχθρό, και ο Δαρείος κατόρθωσε να ξεφύγει. Ο Αλέξανδρος την άλλη μέρα έφτασε στα Άρβηλα και έγινε κύριος των θησαυρών του Δαρείου. Οι απώλειες των αντιπάλων, κατά τον Διόδωρο τον Σικελιώτη, ήταν 90.000 Πέρσες και 500 Έλληνες και, κατά τον Αρριανό, 300.000 Πέρσες και 100 Έλληνες. Η μάχη στα Γ. ήταν η τελευταία μάχη μεταξύ Δαρείου και Μεγάλου Αλεξάνδρου, γιατί σε αυτήν ο Αλέξανδρος κατέφερε καίριο πλήγμα κατά του περσικού κράτους, διαλύοντας τον στρατό του Δαρείου. Μετά τη μάχη, οι δύο μεγάλες πρωτεύουσες του κράτους, τα Σούσα και η Βαβυλώνα, παραδόθηκαν.

Dictionary of Greek. 2013.

Look at other dictionaries:

  • Γαυγάμηλα — τα αρχαία πόλη της Ασσυρίας, γνωστή από τη μάχη του Μ. Αλέξανδρου με το βασιλιά των Περσών Δαρείο Γ΄ …   Νέο ερμηνευτικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας (Новый толковании словарь современного греческого)

  • Άρβηλα — (Αrbela).Aρχαία ασσυριακή πόλη της Περσικής αυτοκρατορίας, στο σημερινό Ιράκ, ονομαστή για την περίφημη νίκη του Μεγάλου Αλεξάνδρου εναντίον του Δαρείου Γ’ (331 π.Χ.). Αφού κατέλαβε όλες τις μεσογειακές επαρχίες της αυτοκρατορίας των Αχαιμενιδών… …   Dictionary of Greek

  • Battle of Gaugamela — Infobox Military Conflict caption= The charge of the Persian scythed chariots at the Battle of Gaugamela by Andre Castaigne (1898 1899) conflict=Battle of Gaugamela partof=the Wars of Alexander the Great date=October 1, 331 BC place=Probably Tel… …   Wikipedia

  • ГАВГАМЕЛЫ —    • Gaugamēla,          τὰ Γαυγάμηλα, место в ассирийской области Атурии, где случилось последнее сражение между Дарием и Александром в 331 г. до Р. X. Менее точно он иногда называется сражением при Арбеле. Arr: 3, 8, 7. 6, 11, 5. Plut. Alex.… …   Реальный словарь классических древностей

  • GAUGAMELA — locus Persidis, de quo Arrian. Πόλις δὲ ουκ ἦν Γαυγάμηλα, ἀλλὰ κώμη οὐ μεγάλη, οὐδὲ ὀνόμαςτος ὁ χῶρος, οὐδὲ εἰς ἀκουην` ἡδὺ τὸ ὄνομα. Ios. Scalig. ait, Gaugamela, linguâ Assyriacâ cameli intestina significare, rationem subdit, quod ibidem essent… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • γλαυκός — I Ονομασία διαφόρων ποταμών της αρχαιότητας. 1. Ποταμός της Αχαΐας, που πήγαζε από τις πλαγιές του Παναχαϊκού και εξέρεε στα νότια της Πάτρας. Ταυτίζεται με τον ομώνυμο σημερινό ποταμό, τον γνωστό και με την ονομασία Λέκας. 2. Μικρός ποταμός της… …   Dictionary of Greek

  • γλαύκος — I Ονομασία διαφόρων ποταμών της αρχαιότητας. 1. Ποταμός της Αχαΐας, που πήγαζε από τις πλαγιές του Παναχαϊκού και εξέρεε στα νότια της Πάτρας. Ταυτίζεται με τον ομώνυμο σημερινό ποταμό, τον γνωστό και με την ονομασία Λέκας. 2. Μικρός ποταμός της… …   Dictionary of Greek

  • μελέαγρος — I Μυθολογικό πρόσωπο. Σύμφωνα με την παράδοση, ήταν γιος του βασιλιά της Καλυδώνας Οινέα και της Αλθαίας. Αναφέρεται ως ήρωας και σπουδαίος κυνηγός, ο οποίος σκότωσε τον φοβερό κάπρο που κατέστρεφε τους αγρούς της Καλυδώνας· ο κάπρος είχε σταλεί… …   Dictionary of Greek

  • Αλέξανδρος ο Μέγας — (Πέλλα 356 – Βαβυλώνα 323 π.Χ.). Βασιλιάς της Μακεδονίας (336–323), γιος του Φιλίππου B’ και της Ολυμπιάδας, κόρης του βασιλιά των Μολοσσών της Ηπείρου Νεοπτολέμου. Προικισμένος με σπάνια σωματική αντοχή και δύναμη (που του επέτρεψε να γυμνάσει… …   Dictionary of Greek

  • Ανδρόμαχος — Όνομα ιστορικών προσώπων. 1. Ιδρυτής αποικίας Ναξίων στη Σικελία (τέλη 5ου αι. π.Χ.). Ίδρυσε πόλη στη θέση όπου υπήρχε πριν το Ταυρομένιο και έγινε ηγεμόνας της. 2. Στρατηγός του Μεγάλου Αλεξάνδρου (4ος αι. π.Χ.), που διηύθυνε την αριστερή… …   Dictionary of Greek

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.